Nơi lưu giữ kỷ niệm học trò và giao lưu, tản mạn... cùng bạn bè gần xa
Không bao giờ quá sớm để kết bạn và quá muộn để yêu (Sandy Wilson)

Thứ Tư, 15 tháng 6, 2011

Lã Bất Vi- Cá chuối đắm đuối vì con (NPV)

     Lã Bất Vi- Cá chuối đắm đuối vì con

Bạn đã bao giờ đặt câu hỏi: "Người ta sống vì điều gì" chưa? Tôi vừa thử với Google, và thật đáng kinh ngạc : có đến 93.900.000 kết quả trong 0.59 giây. Sách giáo khoa và đạo đức xã hội tất nhiên có những định hướng cụ thể cho học sinh và  đối tượng bạn đọc của họ. Các nhà tâm lý trả lời cho từng trường hợp cụ thể. Các trang mạng xã hội thì thực tế hơn với nhiều quan điểm: vì bản thân, vì gia đình, vì cuộc sống, vì công danh sự nghiệp,  v.v và v.v...

Bạn đã nghe câu thành ngữ : " Cá chuối đắm đuối vì con " chưa ?. Hồi nhỏ ở quê, có lần tôi bắt gặp một con cá chuối (*) nằm ở ven đường và bị một lũ kiến bu đầy. Tưởng cá chết nhưng nào ngờ lại gần nó trở mình phóng ào xuống nước.Tôi lạ quá về kể lại với mẹ. Bà tặc lưỡi: Ấy "cá chuối đắm đuối vì con" đấy con ạ, đừng đánh bắt nó mà tội nghiệp!. Thì ra con cá chuối ấy đang có một bầy ròng ròng (tức cá con mới nở), nó tìm mồi cho con bằng cách nhảy lên bờ nằm im, đợi lúc kiến bu đầy mới phóng xuống nước mang theo cả lũ kiến ...

Hình ảnh Lã Bất vy buôn vua bán chúa 1
      Ở tuổi trung niên, trãi qua ít nhiều chiêm nghiệm cuộc sống, tôi cho rằng đã là con người- thì tuyệt đại đa số người ta sống là vì con cái. Cho dù núp dưới những ngôn từ mỹ miều hay thô thiển; thể hiện trong muôn vàn công việc mưu sinh, toan tính quyền lực, thậm chí giết chóc lẫn nhau ..., cái mục tiêu thiêng liêng ngàn đời đó vẫn là cái đích cuối cùng của con người. Một người không có con cái thường chỉ sống an phận, không mấy quan tâm đến những mục tiêu dài hạn và cũng chắng làm được việc gì ra hồn. (Tất nhiên không kể một số bậc vĩ nhân hy sinh cuộc sống riêng tư vì mục tiêu lớn lao cho cả cộng đồng).

       "Cá chuối đắm đuối vì con" là biểu tượng cho tình cảm cha mẹ, chỉ sự chịu đựng mọi khó khăn, gian khổ quên mình vì con cái và mục đích sống vì con cái của con người. Thực ra các loài vật đều đắm đuối vì con, nhưng chỉ trong thời gian nhất định nuôi con khi chúng còn nhỏ chưa thể tự lập được. Điều này thuộc về bản năng sinh tồn và duy trì nòi giống của muôn loài. Con người có khác hơn, con người không chỉ nuôi mà còn dạy, đắm đuối vì con khi chúng còn nhỏ mà cả khi chúng đã trưởng thành, thậm chí cả khi chúng tiếp tục sinh con đẻ cái...

     Và trong muôn triệu con người sống vì con cái, cái tên Lã Bất Vi với tôi là con người số 1, bởi ông đã hy sinh cả đời vì con đến mức chịu chết dưới tay của chính con mình. Còn gì vĩ đại và bi kịch hơn thế?

     Lã Bất Vi được biết trong lịch sử như một người buôn vua, bán chúa có một không hai. Ông từng tranh luận với người cha, vốn cũng là một nhà buôn lớn, về lợi nhuận: "Cày ruộng lợi gấp mấy?-Lợi gấp mười. "Buôn châu ngọc lợi gấp mấy? -Lợi gấp trăm." " Nếu giúp cho một người được lên làm vua, thống trị sơn hà, thì lợi gấp mấy?" Lợi không thể kể xiết.

Bất Vi tung tiền bạc châu báu giúp Tử Sở -lúc này đang là hoàng tử con thứ nước Tần sang làm con tin ở nước Triệu- để chiêu mộ tân khách, khuếch trương thanh thế, tìm cách đưa Tử Sở làm con nuôi của Hoa Dương phu nhân (sau này trở thành Hoàng hậu, và Tử Sở trở thành thái tử). Tiếp đó ông lập mưu gả người  thiếp yêu  đàn hay múa giỏi, lại đang có mang là Triệu Cơ cho Tử Sở. Tử Sở lập Triệu Cơ làm phu nhân, đến đủ tháng sinh con là Doanh Chính. Mười năm sau, Thái tử Tử Sở lên ngôi vua lấy hiệu là Trang Tương vương, Bất Vi được phong làm thừa tướng. Trang Tương vương làm vua được ba năm thì mất (Có ý kiến cho rằng chính Bất Vi chủ mưu hại vua), Thái tử Doanh Chính lúc này 13 tuổi nối ngôi, gọi là Tần Vương Chính, tức Tần Thủy Hoàng sau này, tôn Lã Bất Vi làm tướng quốc, gọi là trọng phụ.

Hình ảnh Lã Bất vy buôn vua bán chúa 2

Nếu tính thời gian chỉ  trong 13 năm, phi vụ mua bán của Lã Bất Vi như vậy thành công ngoài sức tưởng tượng. Nói về tiền của,  Bất Vi chiêu đãi kẻ sĩ rất hậu, khách ăn trong nhà thường xuyên có đến ba nghìn. Khi biên soạn bộ sách Lã Thị Xuân Thu , để hoàn chỉnh bộ sách này, Bất Vi cho bày ở cửa chợ Hàm Dương, đặt nghìn lạng vàng lên trên, mời các du sĩ của chư hầu ai có thể thêm bớt một chữ thì xin biếu một nghìn lạng vàng.Nói về quyền lực, với chức thừa tướng kiêm tướng quốc, Bất Vi thâu tóm hết mọi quyền hành trong tay, triều thần không một ai dám chống đối.

Một người đã dám buôn vua bán chúa, tất không thể không đam mê quyền lực. Mà quyền lực thì phải tận cùng, phải tuyệt đối, nghĩa là phải làm vua kia, chứ nắm mọi quyền hành mà chưa làm vua thì chưa thể thỏa mãn khát khao quyền lực. Thế nhưng Lã Bất Vi không hề có ý định tiếm ngôi vua, dù ông hoàn toàn đủ sức làm việc đó. Ngay từ đầu dâng Triệu Cơ cho Tử Sở, ông đã tính toán mọi đường đi nước bước để đứa con đang còn trong bụng mẹ sẽ có ngày lên ngôi vua. Ông thâu tóm quyền lực chỉ để âm thầm bảo vệ cho con mình. Khi Tần Vương Chính dần trưởng thành và có ý thức xây dựng quyền lực riêng để thoát khỏi cái bóng quá lớn của Tướng quốc trọng phụ, ông lại từng bước buông lỏng quyền lực của mình, để rồi bị chính con mình bức tử mà không hề hé răng nửa lời. Bởi ông hiểu nếu ông làm vua hoặc tiết lộ bí mật cha con để đánh đổi mạng sống, con ông sẽ mất đi vị thế kế tục chính thống : "cha truyền con nối", "con vua phải được làm vua". Mà dưới các triều đại phong kiến, không có tính chính thống, ngai vàng khó mà giữ được.

Buôn cả vua nhưng không phải vì mình, mà để cho con mình làm vua, khắp gầm trời này duy chỉ có Lã Bất Vi vậy!

Hình ảnh Lã Bất vy buôn vua bán chúa 3Có điều vì con, Lã Bất Vi không chỉ gây ra bi kịch cho chính cuộc đời mình mà cho cả Triệu Cơ, người thiếp ông từng rất mực yêu thương. Khi trở thành Tướng quốc trọng phụ, sợ bị lộ chuyện riêng tư cũ, Bất Vi bày kế đưa Lao Ái vào cung kề cận với Triệu Cơ, có hai con riêng sau bị chính người anh cùng mẹ khác cha Tần Thủy Hoàng giết chết, bản thân Triệu Cơ cũng bị đày vào lãnh cung. Tần Thủy Hoàng sau này trở thành bạo chúa khét tiếng trong lịch sử Trung Hoa, người dám đốt sách và chôn sống hàng ngàn nho sinh, gây bao xương máu chất chồng trong quá trình thôn tính 6 nước chư hầu để lập nên đế chế Tần Thủy Hoàng hùng mạnh.

Ai cũng vì con cái, nhưng ai cũng "học tập" Lã Bất Vi thì thiên hạ chỉ có mà đại loạn.

Tôi không tán thành cái cách Lã Bất Vi toan tính để đạt đến mục tiêu của mình, nhưng sự hy sinh vì con cả một đời của ông thật đáng để người ta nể phục.

                                  (NPV 06.2011-nhàn đàm trà dư tửu hậu..).

(*) cũng là cá lóc, cá quả, cá tràu- tên gọi khác nhau theo từng miền


10 comments
         Phố núi và bạn bè
Click tùy chọn để xem và comments nhé, Thanks!
Google Comments
Facebook Comments

    10 nhận xét:

  1. Bác NPV thật là chí lí, nếu ai cũng biết vì con cái thì hay quá.
    Có lần giận vợ, tôi bảo: này đừng có lên mặt nghe, tôi bỏ con không được, chứ bỏ vợ thì 30 giây chứ không lâu đâu. Vợ tôi bảo: ông tưởng ông ngon hả, không vì con cái thì tui cũng dẹp ông cách đây 10 năm rồi.
    Thế là huề, và bây giờ thì không chỉ sống tiếp với nhau 10 năm mà còn hơn thế nữa. He he...

    Trả lờiXóa
  2. Tặng NPV bài thơ sưu tầm được(không rõ tác giả)

    CÁ CHUỐI ĐẮM ĐUỐI VÌ CON

    Có một cá chuối Mẹ
    Dẫn đàn con kiếm ăn
    Qua ngày qua đêm trăng
    Mồi dưới ao đã hết
    Đàn cá con đói mệt
    Lượn bên Mẹ ngóng chờ
    Cá Mẹ lao lên bờ
    Cá con dừng ngơ ngác
    Dưới nắng trời bỏng rát
    Cá Mẹ nằm phơi mình
    Dù khó thở lặng thinh
    Nhử Kiến cá Mẹ đợi
    Háu ăn Kiến xúm tới
    Chúng kéo cá Mẹ đi
    Trầy mình nào quản chi
    Mẹ thương đàn con đói
    Ồn ã đàn Kiến nói
    Kéo cá chuối về hang
    Họ nhà Kiến hân hoan
    Nhăm nhe bữa tiệc lớn
    Trầy mình chịu đau đớn
    Cá Mẹ nhào xuống ao
    Nước động lòng xôn xao
    Đàn cá con đớp Kiến

    Lòng Mẹ như sông biển
    Nghĩa Mẹ như trời cao
    Chúng con không thể nào
    Quên công ơn của Mẹ./

    Trả lờiXóa
  3. hi hi ai cảm tác làm bài thơ đọc nghe thấm lắm - một blog thế này để trao đổi nhau ý tưởng thì quá tuyệt vời

    Trả lờiXóa
  4. Slaz8(otofun)18:04, 25/06/2011

    Có mấy câu tùy hứng khi đọc bài của cụ
    Suốt đời xảo quyệt gian hùng
    đội con lên đầu trên cả thế gian
    những mong có được ngai vàng
    để khi có được lại dành cho con.

    thế gian có được mấy người
    đem tình phụ tử lấy ra so bì
    Vi ta tốt xấu kể gì
    nhắn cho hậu thế muôn đời vì con.

    Trả lờiXóa
  5. Khi xem phim tôi rất ghét cách làm của lã Bất Vi nên mới tìm hiểu tại sao xưng tựa đề là "Anh Hùng La Bất vi" mà hành vi cua ông ta là kẻ tiểu nhân (buôn vợ , giết người bịt miệng ...) mà lại xưng như thế xong hiểu ra hai vấn đề LBV rất có tấm lòng thương con cái dạy cho hậu thế, biết tập hợp nhân tài để có tác phẩm lưu truyền hậu thế. Nhưng theo tôi LBV co tài chú không phải anh hùng.Lý do viet sau.

    Trả lờiXóa
  6. Re bạn Nặc danh 09.01.2012
    Nếu được, bạn hãy viết một bài riêng về đề tài này tham gia cùng blog nhé. Chúc bạn luôn khỏe, vui...

    Trả lờiXóa
  7. ừ bạn nặc danh nói cũng đúng LBV là người có tham vọng và biết cách để thực hiện tham vọng = người có tài chứ không phải là ANH HÙNG - VIẾT BÀI NÀY ĐI BẠN mình sẽ tham gia ý kiến cùng bạn ....

    Trả lờiXóa
  8. cam dong qua !song mui cay cay.

    Trả lờiXóa
  9. Một góc nhìn độc đáo,xác thực trong một bài viết rất hay. Xin thành thật ngưỡng mộ NhuyGiaLai

    Trả lờiXóa
    Trả lời
    1. nhàn đàm trà dư tửu hậu thôi mà anh, có gì đâu. Cám ơn anh đã ghé thăm, hi

      Xóa